ابن سعد ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
131
الطبقات الكبرى ( فارسي )
( 1 ) شب بود . سريّة ابو قتادة بن ربعى انصارى به وادى اضم پس آن گاه در روز اول ماه رمضان از سال هشتم هجرت سريّة ابو قتادة بن ربعى انصارى به وادى اضم واقع شد . گويند ، چون پيامبر ( ص ) دل بر فتح مكه نهاد ، ابو قتادة بن ربعى را با هشت تن به وادى اضم گسيل فرمود . و اضم بر سه منزلى مدينه واقع است ، ميان ذو خشب و ذو المروه . و مراد پيامبر ( ص ) اين بود كه گمان كنند بر آن كه قصد آن ناحيت دارد و اين خبر شايع شود . محلّم بن جثّامة ليثى نيز در اين سريّة بود . عامر بن اضبط اشجعى از كنار آنان گذشته به روش مسلمانان سلام داد و مسلمانان از حمله به او خوددارى كردند ولى محلّم بن جثّامة بر او حمله برد و او را كشت و شتر و كالاهاى او را با يك مشك شير تصرف كرد و چون به حضور پيامبر ( ص ) رسيدند در مورد ايشان اين آيه نازل شد : « اى كسانى كه ايمان آورديد چون در راه خدا سفر مىكنيد بى انديشه شتاب مورزيد و كسى را كه به شما سلام مىدهد مگوييد مؤمن نيستى ، مىجوييد مال اين جهانى را و حال آنكه نزد خدا غنايم زيادى است » تا آخر آيه . [ 1 ] افراد اين سريّة راه خود را ادامه دادند و با گروهى روباروى نشدند و بازگرديدند و چون به ذو خشب رسيدند به آنان خبر رسيد كه پيامبر ( ص ) آهنگ مكه فرموده است . پس آنان از راه بيبن خود را به سقيا [ 2 ] رسانده در آن جا به پيامبر ( ص ) پيوستند . غزوه رسول خدا ( ص ) به سال فتح [ 3 ] پس آن گاه در ماه رمضان از سال هشتم هجرت پيامبر ( ص ) ، غزو سال فتح واقع شد . گويند ، در ماه شعبان كه بيست و دو ماه از صلح حديبية گذشته بود افراد بنى نفاثة كه
--> [ 1 ] . آيهء 94 از سورهء نساء ، براى اطلاع بيشتر از شأن نزول اين آيه ر ك : طبرسى ، مجمع البيان ، ج 3 ، چاپ بيروت 1379 ق ، ص 95 ، و ابو الفتوح رازى ، تفسير ، ج 3 ، ص 471 كه اخبار مختلف از جمله همين خبر را آوردهاند . - م . [ 2 ] . سقيا ، موضعى است نزديك مدينه . - م . [ 3 ] . سال هشتم هجرت را به مناسبت فتح مكه ، سال فتح هم مىگويند . - م .